สีมีคนทำ: มิวแห่ง Craft Colour นำพืช แร่ และกระดาษทำมือกลับสู่อุปกรณ์วาดภาพ

สีน้ำหนึ่งกล่องอาจเป็นเพียงชุดสีสวย หรือเป็นดัชนีของวัสดุ พรพิมล “มิว” มิ่งมิตรมี ศิลปินและนักวิจัยที่สกลนคร ใช้ Craft Colour ศึกษารงควัตถุธรรมชาติและวัสดุวาดภาพ เชื่อมพืช แร่ และวิธีทำสีดั้งเดิมกับการสร้างงานร่วมสมัย เธอสนใจทั้งภาพปลายทาง วิธีทำสี และโอกาสให้งานที่มีคนทำน้อยลงกลับมาใช้อีกครั้ง

ทำไมศึกษารงควัตถุก่อนเลือกแถบสี?

มิวเติบโตกับงานหัตถกรรมสิ่งทอ การศึกษาที่เกี่ยวข้องกับการอนุรักษ์จิตรกรรมฝาผนังในมหาวิทยาลัยทำให้เธอถามถึงส่วนประกอบและวิธีทำสีเก่า ต่อมาเธอไปเรียนรู้ในอินเดีย ทั้งพืช แร่ สีพิมพ์ผ้า และสีทึบ ก่อนกลับมาเชื่อมกับทรัพยากรไทย เส้นทางนี้มองสีเป็นกระบวนการ ไม่ใช่รหัสคงที่ที่รับมาจากร้าน

แหล่งวัสดุต่างกันก็ชวนถามต่างกัน สีละลายได้หรือไม่ เกาะกระดาษอย่างไร และผิวเปลี่ยนอย่างไรเมื่อแห้ง เงื่อนไขเหล่านี้อาจเป็นทิศทางของภาพ ไม่จำเป็นต้องเป็นอุปสรรค ลองป้ายสีบนกระดาษเล็ก ๆ ดูความเข้ม การทับซ้อน และขอบ จะเข้าใจการใช้ได้มากกว่าดูสีเข้มในหลุมสีเพียงอย่างเดียว

ชื่อสีเก็บรักษาอะไรไว้ได้?

Craft Colour เชื่อมชื่อสีกับที่มาของวัสดุ ส่วนเวิร์กช็อปแบ่งปันทั้งการทดลองสีและเรื่องวัฒนธรรม เมื่อสีไม่เหลือแค่คำว่าแดงหรือเขียว ผู้ใช้มีโอกาสจำขั้นตอนและความรู้ท้องถิ่นที่เกี่ยวข้อง การรักษาจึงต้องการคนเปิดกล่อง ใช้วาด และส่งต่อสิ่งที่สังเกต นอกเหนือจากการเก็บสูตร

ภาพที่เผยแพร่แสดงจานสี ถ้วยแก้ว กระดาษทดลอง และโต๊ะทำงานอยู่ร่วมกัน กระดาษเดียวอาจมีความเข้มและขอบต่างกันจากการจัดการวัสดุ อุปกรณ์ไม่จำเป็นต้องมุ่งความสม่ำเสมออย่างเดียว อย่างไรก็ดี คำว่าธรรมชาติบอกแหล่งที่มา ไม่ได้ยืนยันว่าปลอดสารพิษหรือใช้ได้ทุกงาน ควรใช้ตามข้อมูลวัสดุที่เป็นทางการ

เหตุใดการศึกษากระดาษทำมือจึงเป็นเรื่องของสีด้วย?

มิวขยายงานสู่เส้นใยไทย การทำกระดาษแบบดั้งเดิม และตัวประสานจากพืช กระดาษไม่ใช่พื้นรับสีอย่างเฉย ๆ เส้นใย การดูดน้ำ และผิวเปลี่ยนทางไหลของน้ำกับตำแหน่งที่สีหยุด เมื่อคนทำสีศึกษากระดาษด้วย อุปกรณ์จึงเป็นความสัมพันธ์ของวัสดุที่ต้องทำงานเข้ากัน

ในบทสัมภาษณ์ล่าสุด เธอเสนอแผนเชิญผู้เชี่ยวชาญทำกระดาษจากญี่ปุ่นจัดเวิร์กช็อปสองวันในเดือนพฤศจิกายน แต่วันและการสมัครยังต้องรอประกาศ ไม่ควรนำแนวคิดไปเขียนเป็นกิจกรรมเปิดรับแล้ว สิ่งที่ผู้สร้างงานเริ่มได้ทันทีคือบันทึกชนิดกระดาษ ปริมาณน้ำ และสีหลังแห้ง การเห็นคนกับวิธีเบื้องหลังเครื่องมือช่วยให้งานท้องถิ่นพัฒนาต่อ ไม่หยุดแค่ความคิดถึงอดีต